{"id":187144,"date":"2015-10-19T18:51:00","date_gmt":"2015-10-19T15:51:00","guid":{"rendered":"http:\/\/devrri.freshlemon.ro\/actualitati\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-187144.html"},"modified":"2015-10-19T18:51:00","modified_gmt":"2015-10-19T15:51:00","slug":"coruptia-langoarea-a-tranzitiilor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html","title":{"rendered":"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor"},"content":{"rendered":"<p>Republica Moldova b\u00e2neadz\u0103 tru un\u00e2 zon\u0103 cu zbor pi ndriptae dz\u00e2s traumatizat\u0103 a Europ\u00e2l\u2019ei. Locurile \u0163eale ma di-ru Est iu b\u00e2nedz\u00e2 rom\u00e2n\u2019i si afl\u0103 aclo iu Europa si adun\u0103 cu Asia. Alt\u00e2 turlie \u00eentreaga Rom\u00e2nie, Basarabia, dup\u0103 numa l\u2019ei istoric\u0103, si afl\u0103 permanentu tru calea m\u0103rilor imperii, tru drumul di la Est spri Vestul a li Europ\u0103, di la Nord spri Bizan\u0163u \u015fi, ma departe, spri Asia. Are existat\u0103 dipriun\u0103 tendin\u0163a ca imperiile di-tru ultimil\u2019i un\u00e2 m\u2019il\u2019e di an\u2019i s\u0103 supun\u0103 statile a rom\u00e2n\u2019ilor, \u00eentr-un\u0103 form\u0103 sau alta. Tru 1812, c\u00e2ndu Imperiul a \u0163arilor  agiumse la mardzina li Moldov\u0103 si fea\u0163e  prima arupire a  li Basarabie di-tru statulu moldovinescu. Fu un gioc extrem di ciudios \u00eentr\u0103 dau\u0103 imperii \u0163i si aduna, \u015fi ninca \u015fi si alumta, pi teritoriulu a li Moldov\u0103 sau a vi\u0163in\u2019ilor valahi. Atum\u0163ea si considera c\u0103 teritoriulu a Basarabil\u2019ei nu easte loat di la Moldova c\u0103 trea\u0163e di la Imperiul Otoman la \u0163el \u0163aristu, tru ciniculu gioc cu buc\u0103\u0163ele, cum\u00e2tice, di hart\u0103 a m\u0103rilor puteri. Dup\u0103 ma ghine di un secol, la bitisita primului polim mondial, Basarabia diznou agiundze rom\u00e2neasc\u0103, oara aest\u0103 \u00eentr-un\u0103 Rom\u00e2nie mare. Piste alte dau\u0103 dechenii easte diz nou loat\u0103 di marile vi\u0163in di la Est, \u015fi l\u2019ia un\u00e2 alt\u0103 form\u0103 tora, \u0163ea di Uniune a sovietilor a comuni\u015ftilor. Dup\u0103 ninca un\u0103 giumitate di tut a\u0163el secol  XX, la destr\u0103marea imperiului sovietic, Republica Moldova agiundze independent\u0103 \u015fi liber\u0103 s\u0103 \u00ee\u015fi construiasc\u0103 un v\u2019initor democratic. Ama cireculu di secol di independen\u0163\u0103 a Republic\u00e2l\u2019ei Moldova easte diparte di s-hib\u0103 un\u00e2 perioad\u0103 di mal\u0103m\u0103, di \u00eenflurire a ban\u00e2l\u2019ei  \u015fi a li societate. Proclamarea independen\u0163\u00e2l\u2019ei di majoritatea rom\u00e2nofon\u0103 nu fu pi chefea a geostrategiil\u2019ei a vi\u0163inului di la Est. Moscova nu are renun\u0163at\u0103 ni\u0163iun\u00e2oar\u00e2 la principiul a vi\u0163iinat\u00e2l\u2019ei di aproapea, promovat tru ultimil\u2019i an\u2019i a chirolui sovietic ahtare turlie c\u0103 dipriun\u0103 are lughursit\u0103 ca hiinda legitim interesulu mare pi care lu spune asupra a colegilor di ma ninte di-tru Uniunea Sovietic\u0103. Lucrurile au evoluat\u0103, sigura, tru ultimulu cirec di secol, ma multu dup\u0103 destr\u0103marea oficial\u0103 a URSS. \u0162i cara c\u0103 ap\u0103rn\u2019ir\u0103 deadun s-imn\u0103 calea, grupulu a republi\u0163\u00e2lor balti\u0163e  agiumse multu ma diparte, tru NATO \u015fi \u00een Uniunea European\u0103, chiro tru care a Republic\u00e2l\u2019ei Moldova l\u2019i si rezerv\u0103 un\u0103 pozi\u0163ie di relativa neutralitate. Rom\u00e2nia fu, de-a lungul a chirolui, un agiutor constant \u00een orientarea pro-occidental\u0103 ama ni\u0163e Bucure\u015ftiul nu si are h\u00e2r\u00e2sit\u0103 di un\u0103 sus\u0163\u00e2nire exuberant\u0103 tru calea a lui european\u0103. \u00cen plus, daule state rom\u00e2ne\u015fti au cunoscut\u0103 un\u00e2 tranzi\u0163ie post-comunist\u0103 extrem di mintit\u0103, traumatizant\u0103 de-a ndreptul.<\/p>\n<p>&#13;<br \/>\n&#13;<\/p>\n<p>&#13;<br \/>\n&#13;<\/p>\n<p>Demarajulu economic si fea\u0163e cu griutate iara tut \u0163i fu nou \u015fi greu tr\u00e2 anticipat \u00een fenomenulu a tranzi\u0163il\u2019ei di la comunismulu unipartit la capitalismulu democratic nu li ans\u0103ri Rom\u00e2nia sau Republica Moldova. Greu tr\u00e2 dare giuvape, ama f\u0103r\u0103 putearea di ciudusire, la Chi\u015fin\u0103u  avu succes un puternic curentu criptocomunist pro-rus. Afl\u0103m tru aestu ingrendient un\u0103 puternic\u0103 minoritate rus\u0103, nostalghia dup\u0103 un chiro minduit c\u0103 s-fu  cama cu prucuchie ama \u015fi cu isihie ma mult\u0103, lu afl\u0103m \u015fi pi homo sovieticus, care aar\u00e2mase tru ban\u0103 \u015fi suprav\u2019iu\u0163uitor la mardzina a Imperiului, \u015fi, independentu di aestea ic\u0103 tru str\u00e2ns\u0103 lig\u0103tur\u0103, un\u0103 op\u0163iune comunist-bol\u015fevic\u0103, \u00eenfluritoare tru chiro di criz\u0103 continu\u0103 \u015fi elipse di alternative. Di-tru chirolu nou v\u2019ine un\u0103 teribil\u0103 orixe di \u00eembug\u0103\u0163ire, pri-tru combina\u0163ia di corup\u0163ie gheneralizat\u0103 \u015fi posibilit\u0103\u0163 date di democra\u0163ie \u015fi di economia di p\u00e2zare. A\u015fi si agiumse, \u00een Ripublica Moldova la dispari\u0163ia a unui miliardu di euro di-tru b\u0103nchi, la arestarea a \u0163ilui di ma ninte premier, Vlad Filat, cu orientare pro-occidental\u0103 \u015fi la declan\u015farea a \u0163ea \u0163i poate s\u0103 hib\u0103 un\u0103 contribu\u0163ie special\u0103 a Chi\u015fin\u0103ului la practica geopolitic\u0103 a chirolui a  noastru, un\u0103 demonstra\u0163ie di tip Maidan turnat\u0103 anapuda, adic\u0103 anti-occidental\u0103. (Marius Ti\u0163a)<\/p>\n<p>&#13;<br \/>\n&#13;<\/p>\n<p>Pi armaneaste: Hristu Steriu<\/p>\n<p>&#13;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Republica Moldova b\u00e2neadz\u0103 tru un\u00e2 zon\u0103 cu zbor pi ndriptae dz\u00e2s traumatizat\u0103 a Europ\u00e2l\u2019ei. Locurile \u0163eale ma di-ru Est iu b\u00e2nedz\u00e2 rom\u00e2n\u2019i si afl\u0103 aclo iu Europa si adun\u0103 cu Asia. Alt\u00e2 turlie \u00eentreaga Rom\u00e2nie, Basarabia, dup\u0103 numa l\u2019ei istoric\u0103, si afl\u0103 permanentu tru calea m\u0103rilor imperii, tru drumul di la Est spri Vestul a [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":124,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[47548],"tags":[],"coauthors":[],"class_list":["post-187144","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-focus"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.3 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"ro_RO\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Republica Moldova b\u00e2neadz\u0103 tru un\u00e2 zon\u0103 cu zbor pi ndriptae dz\u00e2s traumatizat\u0103 a Europ\u00e2l\u2019ei. Locurile \u0163eale ma di-ru Est iu b\u00e2nedz\u00e2 rom\u00e2n\u2019i si afl\u0103 aclo iu Europa si adun\u0103 cu Asia. Alt\u00e2 turlie \u00eentreaga Rom\u00e2nie, Basarabia, dup\u0103 numa l\u2019ei istoric\u0103, si afl\u0103 permanentu tru calea m\u0103rilor imperii, tru drumul di la Est spri Vestul a [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2015-10-19T15:51:00+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Marius Ti\u0163a\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Marius Ti\u0163a\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\"},\"author\":{\"name\":\"Marius Ti\u0163a\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/95ad5ffea8245c8644a7761f668e2348\"},\"headline\":\"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor\",\"datePublished\":\"2015-10-19T15:51:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\"},\"wordCount\":726,\"articleSection\":[\"Focus\"],\"inLanguage\":\"ro-AR\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\",\"name\":\"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2015-10-19T15:51:00+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/95ad5ffea8245c8644a7761f668e2348\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"ro-AR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/actualitati\\\/focus\\\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Prima pagin\u0103\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Actualitati\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/actualitati\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Focus\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/actualitati\\\/focus\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/\",\"name\":\"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\",\"description\":\"Totul despre Rom\u00e2nia \u015fi rom\u00e2ni, \u00een 13 limbi\\\/dialecte!\",\"inLanguage\":\"ro-AR\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/95ad5ffea8245c8644a7761f668e2348\",\"name\":\"Marius Ti\u0163a\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/author\\\/marius-tita\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html","og_locale":"ro_RO","og_type":"article","og_title":"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","og_description":"Republica Moldova b\u00e2neadz\u0103 tru un\u00e2 zon\u0103 cu zbor pi ndriptae dz\u00e2s traumatizat\u0103 a Europ\u00e2l\u2019ei. Locurile \u0163eale ma di-ru Est iu b\u00e2nedz\u00e2 rom\u00e2n\u2019i si afl\u0103 aclo iu Europa si adun\u0103 cu Asia. Alt\u00e2 turlie \u00eentreaga Rom\u00e2nie, Basarabia, dup\u0103 numa l\u2019ei istoric\u0103, si afl\u0103 permanentu tru calea m\u0103rilor imperii, tru drumul di la Est spri Vestul a [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html","og_site_name":"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","article_published_time":"2015-10-19T15:51:00+00:00","author":"Marius Ti\u0163a","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Marius Ti\u0163a","Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html"},"author":{"name":"Marius Ti\u0163a","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#\/schema\/person\/95ad5ffea8245c8644a7761f668e2348"},"headline":"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor","datePublished":"2015-10-19T15:51:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html"},"wordCount":726,"articleSection":["Focus"],"inLanguage":"ro-AR"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html","url":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html","name":"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#website"},"datePublished":"2015-10-19T15:51:00+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#\/schema\/person\/95ad5ffea8245c8644a7761f668e2348"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html#breadcrumb"},"inLanguage":"ro-AR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/actualitati\/focus\/coruptia-langoarea-a-tranzitiilor-id187144.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Prima pagin\u0103","item":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Actualitati","item":"https:\/\/www.rri.ro\/actualitati"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Focus","item":"https:\/\/www.rri.ro\/actualitati\/focus"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Coruptia l\u00e2ngoarea a tranzitiilor"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#website","url":"https:\/\/www.rri.ro\/","name":"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","description":"Totul despre Rom\u00e2nia \u015fi rom\u00e2ni, \u00een 13 limbi\/dialecte!","inLanguage":"ro-AR"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#\/schema\/person\/95ad5ffea8245c8644a7761f668e2348","name":"Marius Ti\u0163a","url":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/author\/marius-tita"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187144","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/users\/124"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=187144"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/187144\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=187144"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=187144"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=187144"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=187144"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}