Agiundzem az\u0103 tru un c\u0103s\u0103b\u0103 di pirmith, ti easti anamisa di mayuli, tru Transilvania. Ari numa Cisn\u0103die \u0219i easti pricunuscut tr\u0103 b\u0103searica fortificat\u0103 dit centrul a aistui, cu hramlu a s\u0103mt\u0103l\u2019ei Walpurga. Easti un c\u0103s\u0103b\u0103 ntimil\u2019eatu di sa\u0219i aoa si optu secole. Tru Evul Mediu, eara cunuscut sum numa di Heltau \u0219i eara cu anami tr\u0103 atelierele ti adrari casoari, s\u0103rpuri \u0219i maxus postav. Turistul cari agiundzi Cisn\u0103die, va s-ducheasc\u0103 cu siguran\u021b\u0103 pirgul a b\u0103searic\u0103l\u2019ei evanghelica fortificat\u0103 dit centrul a c\u0103s\u0103b\u0103ului. Pirgul Clopotni\u021b\u0103, dup\u0103 cum \u00eel num\u0103sescu b\u0103n\u0103torl\u2019i, fu un\u0103 cadealihea inova\u021bie a Evului Mediu. Fu protlu pirgu cu s\u0103hati dit Transilvania \u0219i protlu pirgu dit apirita ali Viena pi cari fu instalat un paratr\u0103snet.<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
Ghidlu a nostru di az\u0103 easti Bell Ioan \u0219i easti curator a b\u0103seric\u0103l\u2019ei evanghelic\u0103 fortificat\u0103 dit Cisn\u0103die.Ia ti n\u0103 spusi n\u0103su: Easti construit\u0103 tru ahurhita a secolului XIII-ti. Easti una bazilic\u0103 roman\u0103, fost\u0103 catolic\u0103 p\u00e2n\u0103 tru 1544, c\u00e2ndu s-tricu la evanghelici, reforma\u021b, lutearani, embistimen\u2019i. Funda\u021bia easti idyea, ama fura ma multi etape di construc\u021bie, tru barnurli ti vinira pi hiotea a chirolui. Pi hiotea a chirolui, banatorl\u2019i dit Cisn\u0103die s-ap\u0103rara di du\u0219mani tru aest\u0103 basearic\u0103 dit Cisn\u0103die. Dimi, prima construc\u021bie fu tru stil gotic. Nava di mesi armasi tru stil gotic. Pisti basearic\u0103, s-adrara trei pirguri di ap\u0103rare la nord, la sud \u0219i pisti ayiudima. Dit aesti pirguri s-amina cu tufechea. Vahi c\u0103 nu fura duri, ti furn\u2019ia ca ataclu a aputrusitorlor dusi ma largu. Prota vinira mongolii, deapoa t\u0103tarl\u2019i, hun\u2019il\u2019i, habsburgil\u2019i vinira pi arada \u0219i mpardara oamin\u2019il\u2019i.\u201d<\/em><\/p>\n
Scupolu a invadatorilor nu eara s-asparg\u0103 tit\u0103\u021ble, ca masi tra s-fuga cu paradzl\u2019i, cu malama \u0219i alimente, exighiseasti Bell Ioan, cari na zburasti ti rolu ti lu avu tru tricutlu chiro monumentul: Comunit\u0103\u021bli s\u0103se\u0219ti nu organizara una ascheri, cate cafi una comunitate s-ap\u0103ra tru una ahtari turlie di basearic\u0103 fortificat\u0103, tru Transilvania. Mururli di ap\u0103rare a basearical\u2019ei dit Cisn\u0103die fura analtati tru secolu XV-ti. Tru basearica-titate dit Cisn\u0103die nu eara casi \u0219i nu putea s-baneadza. Tru loclu a aistoru, fu analtat\u0103 fortifica\u021bia. Nauntrul ali titati s-arifuga di pericol pi una perioad\u0103 determinat\u0103 masi cilimean\u2019il\u2019i, ausl\u2019i \u0219i landzitl\u2019i. Tru cazlu a unal\u2019ei ataca, dinintea a curi lipsea s-hiba ap\u0103rat\u0103 basearica, el\u2019i eara ncl\u2019isi aoa tru siguran\u021b\u0103.\u201d<\/em><\/p>\n
Tru partea di sud ari patru pirguri di ap\u0103rare, na spuni ma largu Bell Ioan, curatorlu a basearical\u2019ei evanghelica fortificata dit Cisn\u0103die: Tu intrata di cata geadei avea tut un pirgu di ap\u0103rare, ama, anvarliga a an\u2019ilor 1700, fu transformat tru casa di lucru tra huzmicheari. Deapoa, avem casa parohial\u0103 tru un dit pirguri, magazia i baruti nica \u0219i avem \u0219i Pirgul a Biricheatilor. La construc\u021bia a pirgurlor di ap\u0103rare s-featira \u0219i nascanti bol\u021ba, 32 la numir, numasite camere di conservare. Avea turlia a unal\u2019ei magazii. Tu atel chiro, nu avea gadramadz anvarliga di titati. Intrarea \u0219i gadramalu di aoa easti adrat nica dit anlu 1601. Ahurhindalui di atumtea, s-trapsi mana di la ap\u0103rari, s-asparsira magaziile \u0219i s-adr gadaramalu anvarliga di titati. Tru magaziile respective s-tanea tuti alimentele, iara oamin\u2019il\u2019i putea s-yina vara dzuua dit st\u0103m\u00e2na tra \u0219-l\u2019ia alimentele tra st\u0103m\u00e2na yinitoari.<\/em>\u201d<\/p>\n
Tru aestu chiro, s-\u021ban liturghiseri tru limba rom\u00e2n\u0103 tru basearica titati dit Cisn\u0103die tru cathi dumanic\u0103. Ari un preftu, un cor di cilimean\u2019i \u0219i una comunitate di aproapea 300 di embistimen\u2019i. Sa\u0219i numata ari c\u00e2 masi niheama cama multu di 60 di insi, ma multal\u2019i tru ilichie.<\/p>\n
Rubric\u0103 realizat\u0103 cu agiutorlu a Departamentului tra Rela\u0163ii Interetnite a Guvernului ali Rom\u00e2nie, prit programlu Diversitate \u015fi patrimoniu cultural prit prisma mass-media, Baserit \u015fi tit\u0103\u0163 fortificati tru giude\u0163ili Bra\u015fov \u015fi Sibiu.<\/p>\n
Autor: Daniel Onea<\/p>\n
Apridutearea: Tascu Lala<\/p>\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Agiundzem az\u0103 tru un c\u0103s\u0103b\u0103 di pirmith, ti easti anamisa di mayuli, tru Transilvania. Ari numa Cisn\u0103die \u0219i easti pricunuscut tr\u0103 b\u0103searica fortificat\u0103 dit centrul a aistui, cu hramlu a s\u0103mt\u0103lei Walpurga. Easti un c\u0103s\u0103b\u0103 ntimileatu di sa\u0219i aoa si optu…<\/p>\n","protected":false},"author":128,"featured_media":149700,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[48847],"tags":[],"coauthors":[],"class_list":["post-661049","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-oaspit-la-microfonlu-rri"],"acf":[],"yoast_head":"\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n
\n
<\/p>\n