{"id":845229,"date":"2024-12-22T21:20:00","date_gmt":"2024-12-22T19:20:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.rri.ro\/?p=845229"},"modified":"2025-01-25T09:36:59","modified_gmt":"2025-01-25T07:36:59","slug":"pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html","title":{"rendered":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea"},"content":{"rendered":"<p><strong>Pi c\u00e2r\u0103ri di munti<\/strong><\/p>\n<p>di <strong>Cola Fudulea<\/strong><br \/>\npirmith spusu di <strong>Cristian Stere<\/strong><\/p>\n<p><audio controls preload=\"metadata\" volume=\"1.0\" controlsList=\"nofullscreen nodownload noremote\" id=\"audio-229331\"><source src=\"https:\/\/static.srr.ro\/files\/AUDIO\/2024\/2024-12\/2024-12-22\/pirmiti-pe_carari_de_munte_di_cola_fudulea.mp3\" type=\"audio\/mpeg\"><\/audio><\/p>\n<p>Tu c\u0103r\u021b\u00e2li di \u0219coal\u00e2, ma veclji, eara un p\u00e2rmit cari aspunea cum doi so\u021b and\u00e2musir\u00e2 n cali un\u00e2 urs\u00e2. Unlu di elli avu chiro si s-alin\u00e2 pi un pom, di s-ascumsi prit lum\u0103chi \u0219i fr\u00e2ndz\u00e2; alantu, ma, cari nu putu s-adar\u00e2 idyiul lucru f\u0101r\u00e2 ca zulapea s-lu vead\u00e2, s-teasi mpadi \u0219i s-fea\u021bi ca mortu! \u0218i, c\u00e2ndu ursa agiumsi la el, &#8220;mortu&#8221; dimec, lu a\u00f1iurdzi \u021bi lu a\u00f1iurdzi \u0219i \u00e2\u0219 mutri deapoea calea, nclo.<\/p>\n<p>A\u0219i fu.<\/p>\n<p>Anda, a\u021bel di pi pom dipusi \u0219i ntrib\u0103 \u021bi-lli dz\u00e2si ursa la ureaclli, alantu lli-ap\u00e2nd\u00e2si: &#8220;So\u021blu bun, la ananghi s-cunoa\u0219ti!&#8221; ia, \u021bi-\u00f1i dz\u00e2si!&#8230;<\/p>\n<p>Dit \u0219curtul \u0219-mintimenlu p\u00e2rmit, \u021bi mutrea\u0219ti s-da praxi a \u0219cularlor cu mintea ninga creht\u00e2, afl\u0103m \u0219-c\u0103 ursa nu adar\u00e2 lae\u021b l\u00e2e\u021b a omlui, ma s-nu hib\u00e2 c\u0103rtit\u00e2.<\/p>\n<p>\u0218i, ma s-p\u00e2rmitusea\u0219ti c\u00e2, tu-un chiro, un\u00e2 dzu\u00e2, ca ti mirindi-oar\u00e2, cum z\u00e2irelu di la stani loa di s-bitisea, un tinir picurar dit Pindu fu pitricut acas\u00e2, dup\u00e2 m\u00e2cari. C\u00e2\u021be lu-aleapsir\u00e2 pi el ti ahtari huzmeti, nu easti greu s-achic\u00e2se\u0219\u021b\u00e2, ma s\u00e2 \u0219tii c\u00e2 gionli \u0219-eara nsurat di p\u021b\u00e2n chiro \u0219i \u0219-eara cu mintea \u0219-ocllilli dipriun\u00e2 c\u00e2tr\u00e2 hoara-lli cari, ca s-nu s-afla ermul di munti anamisa, va \u0219-si du\u021bea sear\u00e2 di sear\u00e2 la nveast\u00e2-sa \u0219i va-\u0219 si turna la stani ninti di apirit\u00e2&#8230;<\/p>\n<p>A\u0219i\u021bi, ma, muntili aestu bl\u00e2stimat, analtu \u0219i ndreptu ca v\u00e2r\u00e2 mur di dz\u00e2\u021beai c\u0103 eara t\u00e2lliat di m\u00e2na a omlui, cu cipitlu n\u021b\u00e2pat tu niori, curma calea-a dorlui a alu\u0219tui tinir picurar, \u0219-nu ma\u0219 a lui&#8230;<\/p>\n<p>Tricur\u00e2 dau\u00e2 s\u00e2pt\u00e2m\u00e2\u00f1i di la numt\u00e2, dau\u00e2 s\u00e2pt\u00e2m\u00e2\u00f1i c\u00e2t un\u00e2 et\u00e2, di anda lu di\u00f1ica dorlu di nvistica-a lui ma, cari s-lji avea zorea, c\u00e2ndu aoa, protlu \u0219-protlu lucru \u021bi prindi s-lu avi\u00f1i, oar\u0103 di oar\u00e2, easti cum s-\u021b\u00e2 \u00f1earg\u00e2 tutiputa mbar. &#8220;Nu ti stuhinedz di lucru, atum\u021bea, c\u00e2t\u0103 aumbr\u00e2 aruc\u00e2 aclu, ah\u00e2t\u00e2 aveari va s-ai!&#8221; a\u0219i lu-avdza dipriun\u00e2 c\u0103 dz\u00e2\u021bea tat\u00e2-su, ca tut omlu \u021bi cil\u00e2st\u00e2sea\u0219ti ti ma ghini. Tat\u00e2-su eara totna, protlu cari s-himusea tu nai ma greaua huzmeti.<\/p>\n<p>\u0218-a\u0219i, cum tu\u021b lu duchir\u0103 c\u0103 m\u00e2ratlu gioni s-tuchea, ca \u021beara, di hoara-lli, l\u00e2 si fea\u021bi \u00f1il\u00e2 \u0219i, dzua a\u021bea, dup\u00e2 \u021bi pr\u00e2ndz\u00e2r\u00e2 cu b\u00e2rg\u00e2dan, cu ca\u0219 \u0219-cu lapti, tat\u00e2-su lli-adun\u00e2 stog tu\u021b picurarlli \u0219-el, omlu cari nu \u0219teai can\u00e2oar\u00e2 tu \u021bi ori s-afl\u00e2, c\u0103 dipriun\u00e2 adra ma\u0219 cum lu t\u00e2llia caplu, \u0219i nu str\u00e2xea s\u00e2-lli si toarn\u00e2 zborlu, tora s-para fea\u021bi c\u0103 l\u00e2 caft\u00e2 mintea-a al\u00e2ntor:<\/p>\n<p>\u2013 N\u00e2 si bitisi f\u00e2rina di misur, dz\u00e2si el \u0219-d\u00e2n\u00e2si niheam\u00e2, ta s-mutreasc\u00e2 pi sum dzeanili di oclli, c\u00e2tr\u00e2 hilli-su&#8230;<\/p>\n<p>Aestu, cum \u0219tea ghini c\u0103 di c\u00e2ti ori s-bitisea \u021biva, lipsea ca un picurar s-hib\u00e2 pitricut p\u00e2n\u00e2 acas\u00e2, ahurhi, corbul, s-lli ca gioac\u00e2 inima tu cheptu, s-lj-ansar\u00e2, nu alt\u00e2 \u0219i&#8230; di-ar\u0219ini, s-nu- ducheasc\u00e2 v\u00e2r\u00e2, \u0219-aplic\u00e2 niheam\u00e2 caplu&#8230;<\/p>\n<p>Tat\u00e2-su-a ficiorlui c\u00e2lc\u0103 cu ocljul c\u00e2tr\u00e2 picurari \u0219i s-fea\u021bi c\u0103 lli ntreab\u00e2:<\/p>\n<p>\u2013 Cari dz\u00e2\u021be\u021b voi s-da, un\u00e2 fug\u00e2, p\u00e2n\u00e2-acas\u00e2?<\/p>\n<p>\u2013 Io! Io!&#8230; grir\u00e2 din\u00e2cali, tu\u021b picurarlji.<\/p>\n<p>\u2013 Em, ni dip a\u0219i, de! \u021ai, nac\u00e2 vre\u021b s-mi al\u00e2sa\u021b singur la stani aoa, cu zul\u0103chili? Tuti lucrili au arada-a lor&#8230; Ia, s-videm noi, \u021bi va n\u00e2 dz\u00e2c\u00e2 pap Halciul, c\u0103 easti om tricut \u0219-bun, s-lu badz pi aran\u00e2. El lu aroamig\u00e2 zborlu ninti ta s-lu s\u00e2ligheasc\u00e2 dit gu\u0219i \u0219-ti-a\u021bea, dipriun\u00e2, grea\u0219ti cu ndriptati.<\/p>\n<p>\u0218i chih\u00e2elu \u00e2lli fea\u021bi semnu a au\u0219lui c\u00e2tr\u00e2 nsuratlu proaspit, hilli-su dimec, iara aestu ac\u00e2\u021b\u0103 s-treambur\u00e2 di fric\u00e2. Vedz, el nu \u0219i \u0219tea, m\u00e2ratlu, c\u0103 tat\u00e2-su \u0219-cu paplu Halciul lu avea ndreapt\u00e2 lucurlu aestu nica di tahina, c\u00e2ndu muldzea oili, un ninga alantu, tu strung\u00e2.<\/p>\n<p>\u2013 Io dz\u00e2c, fea\u021bi au\u0219lu, c\u0103 ma s-hib\u00e2 s-alidzem cu ndriptati, prindi s-n\u00e2 minduim la dau\u00e2 lucri&#8230; Prota di prota, cari \u00e2\u0219 mutri lucurlu ma ghini aesti dau\u00e2 st\u00e2m\u00e2\u00f1i dit soni, di-anda ahurhir\u00e2 oili s-feat\u00e2. \u0218i, aoa, c\u0103 nu putem s-him str\u00e2nghi \u0219i s-l\u00e2 m\u00e2c\u0103m dichea, n\u00e2 bati Dumnidz\u0103 alt\u00e2 soe, Mina \u0219-Go\u021bi c\u00e2lcar\u00e2 lucru, nu \u0219icae!<\/p>\n<p>C\u00e2ndu Mina, tinirlu picurar tr\u00e2 car\u0131 easti zborlu tu aestu p\u00e2rmit, avdz\u00e2 c\u0103 \u0219-Go\u021bi intr\u00e2 tu isapi, cum \u00e2\u0219i avea h\u00e2bari c\u0103 aestu easti nai ma irbapi om, \u0219i ac\u0219u tu lucru, duchi c\u0103-lli fudzi loclu di sum cicioari.<\/p>\n<p>\u2013 Ma, lu lundzi zborlu au\u0219lu, cari ti ancup\u00e2ra \u0219-ti vindea tu muabeti f\u00e2r\u00e2 s-duche\u0219ti \u021biva, cu tuti c\u0103 Go\u021bi nu lu-astalli can tu lucru, aesti dau\u00e2 s\u00e2pt\u00e2m\u00e2\u00f1i dit soni, Mina lucr\u0103 isa-isa cu el, s-adr\u0103 tilefi ohi, \u0219i, pisti aest\u00e2, calea n\u00e2 adu\u021bi s-nu tri\u021bem, ma s-n\u00e2 minduim \u0219-c\u0103 Mina easti multu ma tinir, proaspit \u00e2nsurat \u0219-c\u00e2 altu tu loclu a lui&#8230; cari \u0219tii c\u00e2t\u00e2 iu va lli-al\u00e2ga mintea, ma\u0219 la lucru nu!<\/p>\n<p>C\u00e2ndu li dz\u00e2si zboar\u00e2li ditu soni, au\u0219lu fea\u021bi semnu cu ocllilli c\u00e2t\u00e2 muntili di dininti, mut\u0103 caplu ca un irin\u00e2 \u0219i teasi bra\u021blu ndreptu c\u00e2tr\u00e2 loclu iu, dup\u00e2 munti, s-afla hoara-a lor\u2026 Un &#8220;Oh!&#8221; ah\u00e2ndos i\u0219i atum\u021bea dit cheptul al Mina, \u0219-din\u00e2cali prosuplu lli si lu\u00f1in\u00e2 di harau\u00e2.<\/p>\n<p>\u2013 Io dz\u00e2\u021beam s-lu pitri\u021beam Go\u021bi ma, cum n\u00e2sc\u00e2ntiori ghini easti s-urseasc\u00e2 \u0219-a\u0219cherea, nu ma\u0219 generalu, dz\u00e2si tat\u00e2-su al Mina, ia c\u0103 mi pridau f\u00e2r\u00e2 ici altu zbor. Po\u021b, hilliu-a meu, s-llai cali!<\/p>\n<p>Mina, avrapa \u0219-arc\u0103 tisaga pisti-anumir, lo ciumaglu tru m\u00e2\u00f1i \u0219i nchisi calea nghios. D\u00e2n\u00e2si ma nclo, la un izvur cu ap\u00e2 limpid\u00e2 ca yilia \u0219i, afirit di ocllilli \u0219-di gura pizutaric\u00e2 a al\u00e2ntor picurari, a\u0219i si l\u0103 ghini \u0219-mu\u0219at, \u00e2\u0219 chiptin\u0103 percea \u0219i mutri c\u00e2tr\u00e2 dau\u00e2li c\u00e2r\u0103ri \u021bi s-disf\u00e2\u021bea dinintea-a lui. \u0218i, c\u00e2dzu pi minduiri&#8230; \u021ai s-adar\u00e2, corbul? Cari c\u00e2lici s-aca\u021b\u00e2? A\u021bea di nast\u00e2nga, pi cari vinir\u00e2 cu oili la stani, \u021bi dipunea pi sum coasti di dzenuri, ca \u0219arpili, oahti dup\u00e2 oahti \u0219i p\u00e2duri dup\u00e2 p\u00e2duri p\u00e2n\u00e2 alargu, tu un\u00e2 vali h\u00e2ndoas\u00e2 \u0219-fuviroas\u00e2, di iu loclu s-alina, iara dzenuri pisti dzenuri \u0219-p\u00e2duri pisti p\u00e2duri, p\u00e2n\u00e2 agiundzeai tu hoar\u00e2?<\/p>\n<p>Nu c\u0103, s-imn\u00e2 pi aest\u00e2 c\u00e2rari nu eara afirit di ghideri, c\u0103 Mina eara un dealihea gioni, nu di a\u021belj cari llii apridun\u00e2 frica, ma ca tr\u00e2dzea multu, ponda di ea, \u0219i va s-agiundzea acas\u00e2 ca baia am\u00e2nat, t\u00e2\u0219 dup\u00e2 \u00f1iadz\u00e2nop\u021b\u00e2&#8230;<\/p>\n<p>A\u0219i, Mina \u0219-si \u0219u\u021b\u00e2 nandreapta, mutri murlu analtu \u0219-fuviros di lai munti, cari nu-lli si videa cipitlu hiptu tu niori, \u00e2ndzean\u00e2, c\u00e2tr\u00e2 Dumnidz\u0103&#8230; Ancllisi ocllilli n\u00e2 minut\u00e2, vidzu dup\u00e2 munti casa-a lor \u0219i din\u00e2cali-lj f\u00e2rn\u00e2si dininti nvistica-a lui, cu prosuplu-lli mu\u0219at, albu-crehtu, ca lilicea di mer, cu un \u0219al albu di sirm\u00e2 pi dup\u00e2 gu\u0219a ca neaua , tricut pi sum curau\u00e2 p\u00e2n\u00e2 ma nghios di poala pi geangarin\u00e2, di catife&#8230;<\/p>\n<p>Eara tu aestu munti un\u00e2 cali, \u021bi nu apuf\u0101sea s-u calc\u00e2 i\u021bi om. Un\u00e2 c\u00e2lici strimt\u00e2, c\u00e2t curaua, cari \u021bindzea mesea a muntilui \u0219i \u0219curta calea ma multu di giumitati. &#8220;Ca \u021bi turlie di c\u00e2rari va s-hib\u00e2 \u0219-aest\u00e2, dicara tati nu mi al\u00e2s\u0103 s-u calcu p\u00e2n\u00e2 tora?&#8221; minduea tiniru\u0219lu nsurat. &#8220;S-ljai calea nghios, pri iu yinim la stani. S-nu \u021biva di aca\u021b c\u00e2rarea di nandreapta!&#8221; \u00e2lli dz\u00e2\u021bea tat\u00e2-su dipriun\u00e2, di c\u00e2ti ori lu pitri\u021bea acas\u00e2, iara hilli-su nu-lli i\u0219a dit zbor.<\/p>\n<p>Ma\u0219 c\u0103 tora, gionli picurar, cu mintea \u0219-inima di foc, minduea c\u0103 pi a\u021bea cali putea s-agiung\u00e2 acas\u00e2 tu asc\u00e2pitat di soari&#8230; \u0218i, dorlu ti nvistica-a lui lu fea\u021bi s-nu \u0219ad\u00e2 multu pi minduiri \u0219-s-aleag\u00e2&#8230; A\u021bea c\u00e2rari, pi cari cicioarli nu lu avea purtat\u0103 alt\u00e2oar\u00e2, aest\u00e2 aleapsi el tora. \u0218i, f\u0103r\u00e2 s-ducheasc\u00e2, s-afl\u0103 pi c\u00e2ntari, mea \u021bi c\u00e2ntari!<\/p>\n<p>Moi, lai munti, \u0219-a\u021bea dzean\u00e2,<br \/>\nPleac\u00e2-\u00f1i-ti nica niheam\u00e2,<br \/>\nPleac\u00e2-\u00f1i-ti \u0219i f\u0103-\u00f1i-ti padi<br \/>\nTa s\u00e2-\u00f1i ved casa-ali dadi&#8230;<\/p>\n<p>Chirolu eara di ploae \u0219-cu cat s-alina ta s-agiung\u00e2 tu mesea di munti \u0219i s-aca\u021b\u00e2 c\u00e2rarea di pi murlu \u021bi s-an\u00e2l\u021ba dreptu nsus, cu ah\u00e2t ma multu sazmili di niori eara ma scutidoasi. Ficiorlu c\u00e2lca greu, pi aoa \u0219-pi-aclo s\u00e2 ndrupa di ciumag \u0219i, dup\u00e2 v\u0103r\u00e2 sihati-cali, agiumsi el aclo, tu mesea a\u021bea di munti iu, nast\u00e2nga, c\u00e2rarea nv\u00e2rliga multu fuviros.<\/p>\n<p>\u0218i, imn\u00e2 el nica v\u00e2r\u00e2 giumitati di sihati, \u0219-agiumsi tu un loc iu muntili \u00e2\u0219 scutea cheptul nafoar\u00e2\u2026 S-p\u00e2rea c\u0103 tiriulu-munti adillia el i\u0219i\u0219 greu, c\u0103 \u00e2\u0219 umfla cheptul ca s-ping\u00e2 ma nclo sazmili di niori cari lu-avea apitrusit\u00e2. \u0218i, nu ma\u0219 c\u00e2 nu putea s-ascap\u00e2 di eali, ma tut ma groasi s-adra, c\u0103 amurdzi\u0219lu \u0219-avea dipus\u0103 aclo, tu dzua-\u00f1iadz\u00e2dzua!<\/p>\n<p>Peanarga-anarga, cu m\u00e2na ndreapt\u00e2 alichit\u00e2 di mur \u0219-tu alant\u00e2 m\u00e2n\u00e2 cu ciumaglu \u021bi ahulea, ca orghilj, budza-a c\u00e2rarillei, gionli s-mina greu, cu sudori ca di moarti. C\u00e2ndu, ti bileae, lli-archi\u0219ur\u0103 ciumaglu tu valea chis\u00e2-c\u00e2trani, tu hau\u00e2 nghios, iu pu\u021b\u0103n lipsi s-lu trag\u00e2 \u0219-el!<\/p>\n<p>Mina, chic\u00e2 di ap\u00e2, si \u0219u\u021b\u00e2 cu fa\u021ba c\u00e2tr\u00e2 munti, \u00e2\u0219 alichi truplu \u0219i bra\u021bli teasi di mur \u0219-ac\u00e2\u021b\u0103 s\u00e2-\u0219i mut\u00e2 cicioarli nica ma peanarga, cu multu ng\u00e2tan. C\u00e2ndu nv\u00e2rlig\u0103 cheptul di munti, c\u00e2rarea p\u00e2rea cama imir\u00e2. D\u00e2n\u00e2si el niheam\u00e2, ta s\u00e2-\u0219i trag\u00e2 adilliaticlu \u0219-c\u00e2ndu ahurhi iara s-imn\u00e2, vidzu dininti, dip di-aproapea, un\u00e2 urs\u00e2 c\u00e2t n\u0103 buval\u00e2! Perlji s-\u021b\u00e2 si scoal\u00e2!!!<\/p>\n<p>Om \u0219i zulapi, d\u00e2n\u00e2sir\u00e2 pi loc \u0219i s-mutrir\u00e2\u2026<\/p>\n<p>Mina eara un om cari s-aprindea truoar\u00e2. Tora-lj fu fric\u00e2? \u00c2lli fu, un\u00e2 hop\u00e2, ma tu minut\u00e2 alj vini \u0219-itia. S-adr\u0103 un\u00e2\u0219un\u00e2 foc \u0219i pir\u00e2!&#8230; &#8220;Nu-\u00f1i si aspari oclliul&#8221; \u0219uir\u0103 el. &#8220;Va u surpu tu hau\u00e2&#8221; \u00e2\u0219i dz\u00e2si.<\/p>\n<p>Ma troar\u00e2 \u00e2\u0219i adusi aminti c\u0103 nu mata ari ciumaglu di cornu s-u agudeasc\u00e2 ursa. \u0218-c\u0103 lipsea\u0219ti, va nu va, s\u00e2 s-aca\u021b\u00e2 tu bra\u021b\u00e2 cu ea. &#8220;Alumt\u00e2?! Aoa, pi c\u00e2rarea aesta, strimt\u00e2-strimt\u00e2, c\u00e2t curaua? Cum s-ti alum\u021b\u00e2 cu zulapea f\u00e2r\u00e2 s-ti ahunduse\u0219ti \u0219-tini , cu ea deadun, \u00e2nghiosu, tu valea l\u00e2ht\u00e2roas\u00e2? Nu-\u00f1i da m\u00e2na, nu-ari migdani s-mi aca\u021b tu bra\u021b\u00e2 cu \u0219creta di urs\u00e2! S-ca asp\u00e2re Mina \u0219i sudorli lu arupsir\u00e2 iara.<\/p>\n<p>\u201cS-mi tornu, nu s-poati c\u0103 avdz\u00e2i io, ursa, ma ti veadi c\u0103 fudz, aruc\u00e2 dup\u00e2 tini cu gurgulli \u0219-ti agudea\u0219ti ndreptu! Vahi va s-toarn\u00e2 ea, bl\u00e2stimata, c\u0103 \u0219-a llei poati s-llihib\u00e2 fric\u00e2\u2026\u201d<\/p>\n<p>Nu mata avu aryi s\u00e2-\u0219i giudic\u00e2 nica ficiorlu, c\u0103 ursa s-an\u0103l\u021b\u0103 pi cicioarli di din\u00e2poi \u0219-ac\u00e2\u021b\u0103 s-li da cicioarli di dininti ca ti alumt\u00e2, cum fac ficiorlli tu padi\u2026 D\u00e2dea cu cicioarli , ascuchea \u0219-aurla c\u00e2tr\u00e2 tinirlu!<br \/>\n\u201cHaidi-de, c\u0103 \u0219-a \u021b\u0103ia va-\u021b hib\u00e2 fric\u00e2, urs\u00e2 lae!&#8230;\u201d<\/p>\n<p>\u0218i Mina \u0219-adusi aminti tu a\u021bea oar\u0103 c\u0103, di pap-str\u00e2pap s-aspuni c\u0103 ursa, ma s-vead\u00e2 c\u0103 nu ai tu minti s-u c\u00e2rte\u0219ti, \u00e2lli trec \u0219-frica \u0219-itia di nu mata \u021b\u00e2 adar\u00e2 \u021biva, nitsiun ar\u0103u.<\/p>\n<p>Aspunea un c\u00e2 taha tricu pi ning\u00e2 un\u00e2 urs\u00e2 \u0219i, ciudie mari, taha \u00e2lli dz\u00e2si: &#8220;Bun\u00e2 dzua, urs\u00e2!&#8221; \u0219i a\u0219i \u021b\u00e2nu calea-a lui. &#8220;Chir\u00e2turi&#8230; Pirmiti, pirmiti! Cum di nu-lli teasi i nu-lli b\u00e2\u0219e m\u00e2na a zulapillei!.. Tut lucurlu easti s-nu-\u00f1i cher n\u00e2etea \u0219i s-fac a\u0219i cum dz\u00e2c au\u0219lli, c\u0103 \u0219tiu elli ma ghini..&#8221; Mina s-alichi nica ma multu di murlu-a muntilui ta s-alas\u00e2 ma multu loc ti urs\u00e2, s-treac\u00e2.<\/p>\n<p>Ma\u0219 c\u00e2 fu alt\u00e2 soe! Poati \u0219-a urs\u00e2llei alli eara fric\u00e2 di om, vahividzut \u0219-el ca zulapi, di ea&#8230;<\/p>\n<p>Ursa, dealihea, d\u00e2n\u00e2si dinintea-a ficiorlui, lu-ascuche, lu-ascuche, lli-alichi un\u00e2 pliscut\u00e2 \u0219-nic\u00e2 un\u00e2&#8230; Mina s-apreasi tora! \u021ai va s-hib\u00e2 aest\u00e2 ar\u0219ini!?&#8230; Din\u00e2cali, \u0219-li pimsi ghini p\u00e2lt\u0103rli di munti, di cheatra-a muntilui, p\u00e2na Ij-intr\u0103 tu carni \u0219i-lli s\u00e2lighi deapoca un\u00e2 \u0219clo\u021b\u00e2 ca ghiulelu, a urs\u00e2llei! U-agudi ndreptu tu illi! Ursa, corba, s-difusi ca sfuldzirlu tu valea scutidoas\u00e2 \u0219i agiun\u00e2 di sufliti, cu aurlari ca di om, \u021bi criscu p\u00e2n\u00e2 nsus, di cutrimbur\u0103 tut miuntili, deadun cu truplu-lli greu, cari tut ma c\u00e2dea, ca v\u00e2r\u00e2 gazepi, dit \u0219carp\u00e2 tu \u0219carp\u00e2! Canda bumbunidza, a\u0219i c\u00e2dea, c\u00e2dea \u0219-aurla, aurla, f\u00e2r\u00e2 cumtin di dz\u00e2\u021beai c\u0103 eara bitisita-a lumillei!<\/p>\n<p>Tu ntunicat\u00e2, c\u00e2ndu Mina di\u0219cllisi poarta acas\u00e2, nvistica a lui, ma mu\u0219at\u00e2 di lilicea di mer, s-afla tu praglu di u\u0219i, cu albu-lli \u0219al di sirm\u00e2 pi dup\u00e2 gu\u0219i, tricut pi sum curau\u00e2 p\u00e2n\u00e2 ma nghios di poala geangarin\u00e2 di catife, ca v\u00e2rnu cadur yiu&#8230; A\u0219 eara feata aest\u00e2, agno harau\u00e2, t\u00e2\u0219 canda di tut\u00e2 eta \u0219-a\u0219tipta gionili!<\/p>\n<p>M\u0103-sa al Mina, cari la stra\u00f1i dinintea-a cas\u00e2llei, cum lu vidzu, \u00e2\u0219 si s\u00e2lighi c\u00e2tr\u0103 el, lu mb\u00e2r\u021bit\u0103, lu b\u00e2\u0219e ma, c\u00e2ndu vru s-lli h\u00e2rseasc\u00e2 percea a lui c\u00e2trani, s-trapsi n\u00e2poi, ca agudit\u00e2 cu mallilu \u0219i zghili, di scul\u0103 tut m\u00e2h\u00e2l\u0103lu:<\/p>\n<p>\u2013 Mina ali mani \u0219-da\u0219lu ali mani! C\u00e2ndu \u021b\u00e2 alghi perlu a\u0219i!?<br \/>\nPerlu a t\u0103u chis\u00e2, ca noaptea, ficiorlu ali mani!<\/p>\n<p>Dit cartea \u201cAe\u0219\u021b\u00e2 arm\u00e2\u00f1i \u2013 Oami\u00f1i dit Pirmiti\u201d Tom I, Pirmituseri dit Balca\u00f1i, 1998, Editura Cartea Arom\u00e2n\u0103<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea pirmith spusu di Cristian Stere Tu c\u0103r\u021b\u00e2li di \u0219coal\u00e2, ma veclji, eara un p\u00e2rmit cari aspunea cum doi so\u021b and\u00e2musir\u00e2 n cali un\u00e2 urs\u00e2. Unlu di elli avu chiro si s-alin\u00e2 pi un pom, di s-ascumsi prit lum\u0103chi \u0219i fr\u00e2ndz\u00e2; alantu, ma, cari nu putu s-adar\u00e2 idyiul lucru [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":187,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[48800],"tags":[48822,160604,160605],"coauthors":[116465],"class_list":["post-845229","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pirmithi","tag-cola-fudulea","tag-pe-carari-de-munte","tag-pi-carari-di-munti"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.5 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"ro_RO\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea pirmith spusu di Cristian Stere Tu c\u0103r\u021b\u00e2li di \u0219coal\u00e2, ma veclji, eara un p\u00e2rmit cari aspunea cum doi so\u021b and\u00e2musir\u00e2 n cali un\u00e2 urs\u00e2. Unlu di elli avu chiro si s-alin\u00e2 pi un pom, di s-ascumsi prit lum\u0103chi \u0219i fr\u00e2ndz\u00e2; alantu, ma, cari nu putu s-adar\u00e2 idyiul lucru [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-12-22T19:20:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-25T07:36:59+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Ta\u0219cu Lala\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Ta\u0219cu Lala\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"12 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\"},\"author\":{\"name\":\"Ta\u0219cu Lala\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0fa1f8943b999abcb99a1b3ef35db4c0\"},\"headline\":\"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea\",\"datePublished\":\"2024-12-22T19:20:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-25T07:36:59+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\"},\"wordCount\":2344,\"keywords\":[\"Cola Fudulea\",\"Pe carari de munte\",\"Pi carari di munti\"],\"articleSection\":[\"Pirmithi\"],\"inLanguage\":\"ro-AR\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\",\"name\":\"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-12-22T19:20:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-25T07:36:59+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0fa1f8943b999abcb99a1b3ef35db4c0\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"ro-AR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\\\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Prima pagin\u0103\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Cultur\u0103 \u015fi ade\u0163 arm\u00e2ne\u015fti\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/cultura-si-adet-armanesti\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Pirmithi\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/cultura-si-adet-armanesti\\\/pirmithi\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":4,\"name\":\"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/\",\"name\":\"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional\",\"description\":\"Totul despre Rom\u00e2nia \u015fi rom\u00e2ni, \u00een 13 limbi\\\/dialecte!\",\"inLanguage\":\"ro-AR\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/0fa1f8943b999abcb99a1b3ef35db4c0\",\"name\":\"Ta\u0219cu Lala\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.rri.ro\\\/ro_ar\\\/author\\\/taacu-lala\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html","og_locale":"ro_RO","og_type":"article","og_title":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","og_description":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea pirmith spusu di Cristian Stere Tu c\u0103r\u021b\u00e2li di \u0219coal\u00e2, ma veclji, eara un p\u00e2rmit cari aspunea cum doi so\u021b and\u00e2musir\u00e2 n cali un\u00e2 urs\u00e2. Unlu di elli avu chiro si s-alin\u00e2 pi un pom, di s-ascumsi prit lum\u0103chi \u0219i fr\u00e2ndz\u00e2; alantu, ma, cari nu putu s-adar\u00e2 idyiul lucru [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html","og_site_name":"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","article_published_time":"2024-12-22T19:20:00+00:00","article_modified_time":"2025-01-25T07:36:59+00:00","author":"Ta\u0219cu Lala","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Ta\u0219cu Lala","Est. reading time":"12 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html"},"author":{"name":"Ta\u0219cu Lala","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#\/schema\/person\/0fa1f8943b999abcb99a1b3ef35db4c0"},"headline":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea","datePublished":"2024-12-22T19:20:00+00:00","dateModified":"2025-01-25T07:36:59+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html"},"wordCount":2344,"keywords":["Cola Fudulea","Pe carari de munte","Pi carari di munti"],"articleSection":["Pirmithi"],"inLanguage":"ro-AR"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html","url":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html","name":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea - Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#website"},"datePublished":"2024-12-22T19:20:00+00:00","dateModified":"2025-01-25T07:36:59+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#\/schema\/person\/0fa1f8943b999abcb99a1b3ef35db4c0"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html#breadcrumb"},"inLanguage":"ro-AR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi\/pi-carari-di-munti-di-cola-fudulea-id845229.html#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Prima pagin\u0103","item":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Cultur\u0103 \u015fi ade\u0163 arm\u00e2ne\u015fti","item":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/cultura-si-adet-armanesti"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Pirmithi","item":"https:\/\/www.rri.ro\/cultura-si-adet-armanesti\/pirmithi"},{"@type":"ListItem","position":4,"name":"Pi c\u00e2r\u0103ri di munti di Cola Fudulea"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#website","url":"https:\/\/www.rri.ro\/","name":"Radio Rom\u00e2nia Interna\u021bional","description":"Totul despre Rom\u00e2nia \u015fi rom\u00e2ni, \u00een 13 limbi\/dialecte!","inLanguage":"ro-AR"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.rri.ro\/#\/schema\/person\/0fa1f8943b999abcb99a1b3ef35db4c0","name":"Ta\u0219cu Lala","url":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/author\/taacu-lala"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/845229","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/users\/187"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=845229"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/845229\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=845229"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=845229"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=845229"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.rri.ro\/ro_ar\/wp-json\/wp\/v2\/coauthors?post=845229"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}