Izložba „Od ulice Filaret do ulice 11. jun“ (15.03.2026)

Krajem septembra 2025. godine otvorena je izložba „Od Ulice Filaret do Ulice 11. jun”.

Dragana Diamandi и Ion Puican, 08.03.2026, 16:40

Krajem septembra 2025. godine otvorena je izložba „Od Ulice Filaret do Ulice 11. jun”. Izložba je postavljena u kući u kojoj se nalazi Umetnička kolekcija Ligije i Pompilijua Makoveja u okviru Muzeja grada Bukurešta (MMB), u Ulici 11. jun u glavnom gradu, blizu Mitropolitskog brda na kojem se nalazi sedište Rumunske patrijaršije. Izložba prati transformaciju jedne stare bukureštanske ulice u važnu gradsku saobraćajnicu, kroz dokumente, fotografije i svedočanstva iz tog vremena. Može se posetiti do 29. marta.
O izložbi smo razgovarali sa muzeografkinjom Muzeja grada Bukurešta (MMB) Florentinom Limban:„Ova izložba je pokušaj da se oživi stranica iz prošle i sadašnje istorije ulice 11 jun, njenih arhitektonsko-urbanističkih i istorijskih vrednosti. Ulica 11 jun počinje ispod Brda Mitropolije i završava se na malom trgu na ulazu u park Karol I, povezujući bulevar Kraljice Marija sa ovim parkom. Prethodni nazivi ulice bili su ‘Nova ulica’ i ‘Ulica Filaretul’.“

Florentina Limban govori o istoriji naziva ove ulice u glavnom gradu
„Njeno ime podseća na događaje koji su se odigrali 11. juna 1848. Na poziv vođa revolucije, stanovnici Bukurešta okupili su se u centru glavnog grada, gde je pročitana Proklamacija Islaza. Od 1848. godine, Trg Filaret će se zvati Trg slobode. Okupljena masa prošla je ulicom Filaretului, koja će od 1878. godine nositi naziv ulica 11. jun. Na izložbi možete videti slike i gravire sa likovima nekih pašoptističkih revolucionara, kao i štampana dokumenta koja podržavaju delovanje ovih ličnosti. Ime ulice takođe podseća i na političku meru preduzetu 100 godina kasnije, 11. juna 1948. godine, kada je Velika narodna skupština izglasala Zakon 119 o nacionalizaciji: prelazak privatne svojine u državno vlasništvo. To je bila i sudbina mnogih zgrada u ulici 11. jun. Možda se zato naziv ulice zadržao i tokom komunističkog perioda.“
Florentina Limban navodi nekoliko primera onoga što posetioci mogu videti na izložbi:
„Izložba predstavlja topografske planove koje su napravili major baron Rudolf Artur fon Boročin u periodu 1846-1852, zatim plan koji je izradio potpukovnik Dimitrije Papazoglu 1871. i G.M. Mumujanu iz 1895. godine. Plan iz 1895. godine obuhvata privatne zgrade sa imenima njihovih vlasnika, javne zgrade, raspodelu gradske imovine i broj stanovnika. Predstavlja važan dokument za istoričare, geografe, ekonomiste i statističare. Na izložbi možete videti i četiri dela slikara Teodora Romanacija, nastala 1932. godine. To su radovi u obojenom tušu na papiru i prikazuju arhitektonske i pejzažne promene Brda Mitropolije tokom vremena. Na izložbi je predstavljeno i delo Silagija iz 1929. godine. To je crtež urađen tušem, perom i akvarelom, koji prikazuje jedan praznični dan u podnožju Brda Mitropolije.
Takođe su izložene i dve crkvene knjige: Minej za mesec jun, štampan 1780. godine, i Liturgijar, štampan 1784. godine. Obe bogoslužbene knjige napisane su na rumunskom jeziku, ćiriličnim pismom.”

Takođe smo razgovarali o području gde se nalazi ulica 11. jun, odnosno o jednom od najlepših parkova u Bukureštu:
„Na brdu Filaret nalazi se park Karol I. Uređenje parka izvedeno je u periodu 1900–1906. prema planovima francuskog pejzažnog arhitekte Eduara Redona i park je svečano otvoren 1906. godine, povodom obeležavanja 40 godina vladavine kralja Karola I i 25 godina od proglašenja Kraljevine Rumunije. Na izložbi su predstavljene fotografije spomenika iz Parka Karol.”
Na kraju našeg razgovora, muzeografkinja Florentina Limban nam je rekla nekoliko reči o značaju ove stare bukureštanske ulice:
„Ulica 11. jun predstavlja transformaciju Bukurešta iz periferne mahale u značajnu urbanu zonu. U početku naseljena zanatlijama, piljarima, trgovcima, a vremenom je postala prostor urbane srednje klase, koju su činili državni službenici, profesori i radnici iz južnog dela grada. Ulica je sačuvala i građevine iz 19. veka, kao i kuće bojara i trgovaca iz 20. veka.“