11 di Yismârciun – dupu 12 di an’i
Atentatili di la 11 di Ysmârciun furâ un stog di atacuri sinucigaşi cumândisiti di Al-Qaeda contra ali SUA. 19 di terorişţâ deturnarâ patru avioani comerciali di pasageri, dauâ dit eali câdzândalor pi Turnurili Dzeamini ali World Trade Center dit New York. Terorişţâl’ii agudirâ, cu treilu avion, Pentagonlu, ningâ Washington, iar aţel de-al patrulea câdzu pi un câmpu dit Pennsylvania. În total, dupu aţeali atacuri, murirâ 2.993 di oamin’I, iara SUA ahurhi un polim pi tuti planurili contra a terorismului.
România Internațional, 11.09.2013, 12:32
Atentatili di la 11 di Ysmârciun furâ un stog di atacuri sinucigaşi cumândisiti di Al-Qaeda contra ali SUA. 19 di terorişţâ deturnarâ patru avioani comerciali di pasageri, dauâ dit eali câdzândalor pi Turnurili Dzeamini ali World Trade Center dit New York. Terorişţâl’ii agudirâ, cu treilu avion, Pentagonlu, ningâ Washington, iar aţel de-al patrulea câdzu pi un câmpu dit Pennsylvania. În total, dupu aţeali atacuri, murirâ 2.993 di oamin’I, iara SUA ahurhi un polim pi tuti planurili contra a terorismului.
Ta s-invadeadzâ Afganistanlu, pitricu soldaţ ta s-scoatâ di la puteari regimlu fundamentalistu taliban, cari avea terorişţâ al-Qaeda şi apruchie nomlu “USA Patriot”, în vigoari, pânâ azâ; un nom ţi fu dapoaia contestat, cari dâdea cali a Guvernului s-supravegheadzâ iţi om bănuit că poati s-ahurheascâ un nău atac di turlii teroristâ contra a Americâl’ei. Şi alti vâsâlii şi-împrustarâ nomurli mutrinda terorismul şi deadirâ puterea şi a organilor di forţâ şi di securitati tu ţi mutreaşti bâgarea aluştor tu practico.
S-aspusi că, dupu 11 di Yismârciun 2001, lumea nu mai fu canâoarâ idyea. Aţea catastrofâ americanâ îi agiunsi pi miliardi di oamin’i. Multi sistemi icunumiţi scâdzurâ, ama nai ma mărli alâxeri furâ aţeali di turlii politicâ. Majoritatea a liderilor dit lumi giudicarâ atacurli, ama nu şi Iraklu şi liderlu a ei, Saddam Hussein. Speculaţiili mutrinda implicarea a nâscâtor irakieni tu aţeali atentati, deadirâ cali la apruchiarea ca SUA s-invadeadzâ Iraklu, tu 2003.
Multi vâsâlii îngl’iţarâ conturili bancari a nâscântor suspecţâ di terorismu iara SUA înhiinţâ un multu zburât centru di detenţii la baza militarâ dit Golful Guantánamo, tu Cuba. Tut dupu 11 di Ysmârciun 2001, s-alâxirâ şi aliantili icâ şi ordinea mondialâ. Lumea s-ampârţâ tu arăi şi tu bun’i, pi “axa a arăului” hiindalor Iraklu, Iranlu şi Corerea di Nordu. Ligâturli externi s-încordarâ, ali SUA îi si adusi câbati că, tu numa a alumtâl’ei contra a terrorismului, agiunsi un jandarmu universal. Tuti pisti tuti, ama majoritatea a vâsâliilor canda achicâsirâ că terorismul easti un mari piricul la nivel mondial şi, pânâ tu soni, eastu lucru easti di mari simasii.
Şi ti România, 11 di Yismârciun 2001 fu unâ mari catandisi di alâxeari, ţi vini diunâoarâ cu triţearea di partea a lumil’ei civilizatâ şi a eforturilor aliştei ta s-ascapâ di terorismu. NATO şi SUA adrarâ ca aestâ vâsâlii s-hibâ un bun partener tu zona a Amaril’ei Lai. Tu 2004, Bucureştiul simnă intrarea tu NATO, iara tu 2007 Romania intră şi tu Uniunea Europeanâ. Pi aestâ linii di parteneriat, român’ii
