Dzălili ditu soni a catandisillei di ananghi
Roxana Vasile, 11.05.2020, 19:53
Aţelli ditu soni doi meşi işiră ditu arada-a bănaticlui trâ româňi, dinâoarâ cu apofasea ditu 16 di martu, a catandisillei di ananghi ţi fu loată di itia-a năului coronavirus şi acşi lă u minti bana di cathi dzuuâ. Cilimeaňilli nu mata ari să s’ducâ la scullio. La mulţă ditu arada-a părinţâloru ică lă si băgă zori s’lucreadză acasă, icâ intrară tru șomaju tehnic ică armasirâ, nica şi fără locuri di lucru. Teatrili, sălliurli di spectacoli, ţinematografili ică magazinili suntu ncllisi. Parcurli agiumsiră aţeali locurli iu nu ari izini ta s’inţrâ. A oamiňilloru tu ilikia di 65 di aňi ş’cama lâ si ngărdi, multu di multu – la dauă, deapoa la șasi săhăţ ndzuuâ — ișearea din casă. Aţelu ţi fu tu ananghi ta s’iasă şi s’urdină u feaţi maşi cu un scupo maxutarcu spusu, a deapoa ti verificarea di cătră poliţie, ma s’lliu căfta, lipsea s’aibă cu năsu leghitimația di lucru, ună carti di la angajatoru ică ună declarație pi a lui giueapi.
Oamiňilli numata avură izini s’intrâ tru bâseriţ, prefţâlli liturghisirâ ama nu cu embistimeňilli dininti. Ti aţea, sârbâtorli ti di Paștili ditu anlu aestu furâ yiurtusiti maşi diniintea a ecraniloru tv, a computerilor ică a telefoaniloru smartu, dimecu tuti eara pitricuti maşi pritu mass-media ică online. Niţi dzuua a 1 di Mai nu fu tu aradâ ti româňi, ţi eara nviţaţ tu kirolu di ma ninti s’iasâ la iarbă veardi deadunu cu fumeallea şi soţlli a loru. Emu dupu aeşţâ doi meşi di dzăli cu serti restricții, oamiňilli aşteaptă cu niarăvdari s’treacă, ditu 15 di mai, tu a daua etapâ — dimi la catandisea di alertă și, acşi, s’agiundzi pi ună hăbiniseari a restricţiiloru.
Tru aestă noimă, Institutlu Naţional di Sănătati Publică feaţi unu bairu di pripuniri, lansati tru debatlu publicu, pi thimellilu a curi va s’hibâ apufusiti proţeduri ică reguli. Acşi, hotelurli va s’ndreagâ serviţii di cazari, ama maşi ti urdinărli tu sinferu profesionalu ică trâ mentenanţă. Va s’dişcllidâ diznău saloanili di privideari personală (frizerie, coafură, manichiură, pedichiură şi cosmetică), ama va s’hibâ asiguripsitu unu locu, unâ lârdzimi di aştiptari di nai cama pţânu 4 meatri pătraţ ti cathi unu muştiră şi unâ distanţă nai cama ňicâ di 2 meatri anamisa di doi inşi cari ţi s’hibâ elli. Easti tu planu și dişcllidearea diznău a cabinetiloru stomatologhiţi iu programarea-a paciențâlor tu ilikia di 65 di aňi ş’cama icâ aţelli ţi au unâ niputeari patologhicâ cronică va s’facâ tru ahurhita-a programlui di lucru. Tru unitățli sanitari non-Covid nu va s’facâ, ahâtu câtu ari câbili, internărli, a deapoa yitripsearea medicalâ va s’hibâ faptâ acasâ/ambulatoriu. Ditu arada-a pripunirloru spusi di Institutlu Naţional di Sănătati Publică va s’hibâ şi aţeali ti dumenea-a nvițămintului, hiindalui cunuscut câ lipseaşti s’da exameni elevlliii ditu clasili di bitisitâ di la ghimnaziu și liceu ică trâ transportul di oamiňi. Autoritățli nu dânâsescu să spună, ama, că data di 15 di maiu, cându va s’treacâ la catandisea di alertă, va s’aibâ maşi valoari administrativă, a deapoa problemili ţi va s’iasâ tu videalâ ditu năulu coronavirus armânu idyealui actuali cum eara ş’ma ninti.
Ngrăpsearea: Roxana Vasile
Armânipsearea: Taşcu Lala
